Amerikalı Fotoğrafçı Ron Haviv, 1992 yılında Belgrad’da ‘Sırp Kasabı’ lakaplı Arkan ve Kaplanlar olarak bilinen çetesinin Müslüman Boşnaklara yönelik katliamlarına şahit oldu. Lahey BM Savaş Suçları Mahkemesi’nde konu ile ilgili tanıklık yapan Haviv, yaşadıklarını ‘Ve Zaman Durdu’ya anlattı.  ‘Ve Zaman Durdu’ 5 Eylül 2009 Cumartesi ve 6 Eylül Pazar gün boyu TRT-TÜRK’de yayınlanacak.  

‘Vurulanlardan birine tekme atmak için ayağını kaldırdı ve ben de tam o sırada onun birkaç fotoğrafını çekebildim’..

Ünlü fotoğrafçı Ron Haviv, Arkan ve Kaplanları çetesinin Bosna’daki katliamlarını görüntülediği kareleri böyle anlatıyor.. 

Ron Haviv 1992 yılında haber yapmak için geldiği Belgrad’da komşunun komşuyu öldürmeye başladığını görür. Bir gün Belgrad sokaklarında daha önce fotoğrafını çektiği ‘Sırp Kasabı’ lakaplı Arkan ve Kaplanlar çetesi ile karşılaşır. Ve onlarla birlikte sokak sokak dolaşarak sağa sola ateş açmalarını izler. Daha sonra bir camide Müslüman Bayrağını indirip Sırp Bayrağını çekerken Haviv’e poz verirler. Bu arada çete mensupları köyün kasabını, kızkardeşini ve karısını evlerinden zorla çıkarıp vururlar. Bir kamyonun arkasına saklanan Ron Haviv ölen kadınlardan birinin birkaç kare fotoğrafını çeker. Ancak bu karelerde suçu işleyenler görünmemektedir. Haviv insanların ölmeden önceki son dakikalarına objektifi aracılığıyla tanık olur. Bu arada genç bir çete mensubu vurulanları tekmelemeye başlar. İşte suç, suçlu ve kurban aynı karededir. Gizlice birkaç kare fotoğraf çekmeyi başarır. 

‘Kosovalı adamın ikinci katın penceresinden fırlatıldığını ve ayaklarımın dibine düştüğünü an be an izledim’… 

Arkan’ın bulunduğu eve döndüklerinde Ron Haviv çektiği filmi gizler. Ve o evde bir Kosovalı’nın ikinci katın penceresinden fırlatıldığını ve ayaklarının dibine düştüğünü görür. Birkaç kare çeker. Arkan yanına gelir ve filmini ister. Tartışırlar. Asıl amaç sakladığı filmi vermemektir. Sonunda sadece kameradaki filmi verir ve evden ayrılır. Paris Match ve Time gibi pek çok yerde köydeki diğer cinayetleri gösteren fotoğraflar yayınlanır. 

New York’ta yaşayan Ron Haviv, Lahey BM Savaş Suçları Mahkemesi’nde Arkan ve Kaplanların katliamları ile ilgili tanıklık da yaptı. 

 

Seven Fotograf Ajansı’nın kurucularından olan Ron Haviv’in Bosna savaşı üzerine hazırladığı Blood and Honey 

 ( Bal ve Kan) adlı fotoğraf kitabı yayınlandığı yıl, dünyanın en çok satan kitapları arasında yer aldı.

 

Ron Haviv ayrıca 1989’da Panama’da ki olaylarda çektiği fotoğrafla Haber Röportaj kategorisinde World Press Photo ödülüne layık görüldü.

Dünyanın en saygın fotoğraf ödüllerinden birini veren World Press Photo tarafından desteklenen ‘Ve Zaman Durdu’ GPR Prodüksiyon tarafından hazırlanıyor. Programın yapımcılığını Gökhan Güvenç ve Sedat Aral, genel koordinatörlüğünü Hakan Güvenç, yönetmenliğini ise Halit Ziya Demirtaş üstleniyor. 

   

1-Ron Haviv-Arkan ve Kaplanlar

 

 

2-Ron Haviv-1992 Bosna