İran-Irak savaşı sırasında Saddam Hüseyin güçleri 16 Mart 1988’de Halepçe’ye zehirli gaz bombaları atarak yaklaşık 5000 kişinin ölümüne, 7000 kişinin yaralanmasına yol açmışlardı. Halepçe Katliamı’nın simgesi haline gelen ‘Sessiz Tanık’ adlı fotoğrafı ile 20’den fazla ödül alan ve katliam ile ilgili davaya tanık olarak çağırılan gazeteci Ramazan Öztürk, yaşadıklarını ‘Ve Zaman Durdu’ da anlattı. ‘Ve Zaman Durdu’ 26 Eylül 2009 Cumartesi ve 27 Eylül Pazar gün boyu TRT-TÜRK’de ekrana gelecek.

İran-Irak savaşı devam ederken Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, Halepçe’deki ayaklanmayı bastırmak ve İran ordusunun ilerleyişini durdurmak için, Irak Ordusu Kuzey Cephesi Komutanı Ali Hasan al-Majid al-Tikriti, medyada bilinen adı ile ‘Kimyasal Ali’ye gaz bombaları kullanılmasını emretti. 16 Mart 1988 günü atılan bombalar sonucu Halepçe’de yaklaşık 5000 kişi öldü, 7000 kişi yaralandı.

Bombalamanın hemen ardından bir grup gazeteci ile Halepçe’ye giden savaş muhabiri Ramazan Öztürk, hayatı boyunca unutamayacağı korkunç görüntülerle karşılaşır.. Bombalar dev çukurlar açarken, şehrin sokakları ceset doludur. Havadaki koku ise dayanılmazdır. O sırada girdiği sokaklardan birinde, bir merdivenin başında yatan baba ile bebeğinin cesetlerini görür. Baba sarıldığı bebeğini korumak, ölürken bile ağırlığını ona vermemek için dirseğini merdivene dayamış bir şekilde yatmaktadır. Deklanşöre basan Ramazan Öztürk, Halepçe Katliamı’nın simgesi haline gelecek olan ‘Sessiz Tanık ‘ fotoğrafını işte o anda çeker..Katliamı dünyaya duyuran o kare 20’den fazla ödül alır..

Öztürk, Halepçe Katliamı’ndan 21 yıl sonra Irak Yüksek Mahkemesi’nde açılan davaya tanık olarak çağırılır. Mahkeme için yeniden gittiği Halepçe’de dolaşırken o günleri de tekrar yaşar. Hatta katliamda öldüğünü sanarak görüntülediği bir çocuk, elinde fotoğraf albümü ile yanına gelip yaşadığını söyler. 

Katliamda ölenlerin anısına şehirde bir de ‘Soykırım Müzesi’ açılmıştır. Müzenin girişinde ‘Sessiz Tanık’ fotoğrafından esinlenerek yapılan bir heykel yer almaktadır. Ramazan Öztürk Halepçe’de kullandığı ve  sonra bir daha eline almayarak özenle sakladığı fotoğraf makinesini müzeye bağışlar.

Mahkemede ise katliamın sorumlularından ‘Kimyasal Ali’ ile ilk kez yüz yüze gelir. Halepçe’de çektiği 40’tan fazla fotoğraf mahkemeye delil olarak sunulur. ‘Sessiz Tanık’ fotoğrafı ile katliamı dünyaya duyuran kişi, o mahkemede tanık olarak yaşadıklarını anlatır.   

Dünyanın en saygın fotoğraf ödüllerinden birini veren World Press Photo tarafından desteklenen ‘Ve Zaman Durdu’ GPR Prodüksiyon tarafından hazırlanıyor. Programın yapımcılığını Gökhan Güvenç ve Sedat Aral, genel koordinatörlüğünü Hakan Güvenç, yönetmenliğini ise Halit Ziya Demirtaş üstleniyor. 

 

FotoÄŸraflar:

 

1-   ‘Sessiz Tanık’-1988 Halepçe

 

 

 

2-   Ramazan Öztürk